Okres dorastania sam w sobie jest już czasem ważnych przemian. Zmienia się ciało, sposób patrzenia na siebie, relacje zaczynają zajmować inne miejsce, a pytania o tożsamość często stają się bardziej wrażliwe. Kiedy do tego etapu dochodzi zmiana kraju i szkoły, równowaga może stać się jeszcze bardziej krucha.
Niektórzy nastolatkowie adaptują się szybko. Inni przechodzą przez tę zmianę z większą trudnością, czasem nie potrafiąc jasno wyrazić tego, co czują.
Zmiana, która dotyka wielu punktów odniesienia jednocześnie
Zmiana kraju nie oznacza jedynie życia w nowym miejscu. Dla nastolatka może oznaczać opuszczenie przyjaciół, przyzwyczajeń, szkoły, języka, w którym czuje się swobodnie, pewnych kulturowych punktów odniesienia, a czasem także obrazu siebie zbudowanego w znanym środowisku.
Pojawienie się w nowej szkole może wzmacniać poczucie przesunięcia. Trzeba znaleźć swoje miejsce w grupie, zrozumieć nowe kody, czasem dostosować się do innego języka i zacząć od nowa tam, gdzie inni wydają się już zadomowieni.
Reakcje, które bywają dyskretne
Nie wszyscy nastolatkowie reagują w ten sam sposób. Niektórzy jasno wyrażają swoje złe samopoczucie. Inni stają się bardziej drażliwi, wycofują się, bardziej oddalają od rodziny albo wydają się tracić energię i zapał, nie zawsze potrafiąc to wyjaśnić.
Może pojawić się smutek, złość, utrata pewności siebie, poczucie izolacji, trudności z integracją albo wrażenie, że nie jest się na swoim miejscu. Czasem cierpienie ujawnia się bardziej poprzez ciało, sen, stosunek do szkoły lub relacje z innymi.
Przejście, które dotyka także tożsamości
W okresie dorastania pytania o przynależność i tożsamość są szczególnie ważne. Zmiana kraju może sprawić, że stają się jeszcze bardziej żywe. Gdzie jest mój dom? Do jakiej grupy należę? Jak znaleźć tu swoje miejsce? Kim jestem w tym nowym kontekście?
Te pytania nie zawsze są formułowane wprost, ale mogą być głęboko obecne. Poczucie bycia pomiędzy kilkoma światami, kilkoma językami czy kilkoma punktami odniesienia może być dla niektórych stymulujące, ale dla innych bardzo destabilizujące.
Kiedy wsparcie może pomóc
Wsparcie psychologiczne może być pomocne, gdy nastolatek przez dłuższy czas wydaje się przeżywać trudności, izoluje się, cierpi, traci pewność siebie albo przechodzi przez tę zmianę z dużą kruchością emocjonalną.
Nie chodzi o to, by „naprawiać” jego reakcję, ale by dać mu przestrzeń, w której może nazwać to, czego doświadcza, zostać usłyszanym w swojej indywidualnej sytuacji i stopniowo odnaleźć stabilniejsze punkty oparcia na tym nowym etapie.
Podsumowanie
Zmiana kraju i szkoły w okresie dorastania jest ważną życiową zmianą, która może osłabić już i tak wrażliwe punkty odniesienia. Nawet gdy bliscy robią, co mogą, nastolatek może potrzebować własnej przestrzeni, by przejść przez tę transformację.
Jeśli Twoje dziecko źle przeżywa emigrację, zmianę szkoły albo okres przejściowy, możesz zajrzeć na stronę Nastolatki, aby dowiedzieć się więcej o ramach wsparcia.
